تاریخ:
طرز تهیه پنیر پیتزای کشدار خانگی 
درس بیست و سوم
گیجی ناگهانی چیست و چه بیماری هایی باعث آن می شوند؟
نشانههای گیجی ناگهانی میتواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. بعضی افراد ساکت و گوشهگیر میشوند، در حالی که برخی دیگر بیقرار، مضطرب یا تحریکپذیر میشوند.
گیجی ناگهانی یکی از علائمی است که نباید آن را ساده گرفت. این وضعیت که در پزشکی گاهی با نامهای دلیریوم (Delirium) یا انسفالوپاتی شناخته میشود، معمولاً بهصورت ناگهانی و طی چند ساعت یا چند روز ظاهر میشود و میتواند نشانه بروز یک مشکل جدی در بدن باشد.
برخلاف بیماریهایی مانند آلزایمر یا زوال عقل که بهتدریج و طی ماهها یا سالها ایجاد میشوند، گیجی ناگهانی خیلی سریع شروع میشود. نکته مهم این است که این حالت در هر سنی ممکن است رخ دهد و در صورت مشاهده آن باید در سریعترین زمان ممکن به پزشک مراجعه کرد.
خبر خوب این است که در بسیاری از موارد، وقتی علت اصلی تشخیص داده و درمان شود، گیجی نیز برطرف میشود.
علائم گیجی ناگهانی چیست؟
نشانههای گیجی ناگهانی میتواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. بعضی افراد ساکت و گوشهگیر میشوند، در حالی که برخی دیگر بیقرار، مضطرب یا تحریکپذیر میشوند.
از مهمترین علائم این وضعیت میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- مشکل در تمرکز و توجه
- حالت گیجی یا منگی شبیه بیدار نشدن کامل از خواب
- صحبت کردن نامفهوم یا گفتن جملات بیربط
- نشناختن اطرافیان یا ندانستن مکان فعلی
- عصبانیت یا آشفتگی بدون دلیل مشخص
- دیدن یا شنیدن چیزهایی که واقعیت ندارند
این علائم معمولاً بهطور ناگهانی شروع میشوند و ممکن است در طول روز شدت آنها تغییر کند. در برخی افراد علائم در ساعات پایانی روز بدتر میشود.
چه عواملی باعث گیجی ناگهانی میشوند؟
دلایل مختلفی میتوانند باعث بروز این مشکل شوند. برخی از آنها خفیف هستند، اما برخی دیگر میتوانند نشانه یک بیماری جدی باشند.
از مهمترین دلایل گیجی ناگهانی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- مصرف بیش از حد الکل یا مواد مخدر
- مسمومیت با مونوکسید کربن
- کاهش شدید سدیم یا کلسیم در بدن
- دیابت (بهویژه افت شدید یا افزایش زیاد قند خون)
- عفونتها در بدن مانند:
- عفونت مغز
- عفونت ریه
- عفونت مجاری ادراری (در سالمندان بسیار شایع است)
- مصرف برخی داروها از جمله:
- داروهای خوابآور
- داروهای ضد اضطراب
- داروهای ضد افسردگی
- داروهای ضد حساسیت
- داروهای آسم
- برخی مسکنها
- درد شدید یا درمان نامناسب درد
- بیماری پارکینسون
- تشنج
- سکته مغزی یا سکته خفیف مغزی (TIA)
علاوه بر اینها برخی بیماریهای دیگر نیز میتوانند چنین وضعیتی ایجاد کنند، از جمله:
- سرطان
- بیماریهای قلبی
- مشکلات کلیه
- بیماریهای کبدی
- بیماریهای ریوی
- اختلالات تیروئید
چه عواملی خطر بروز گیجی ناگهانی را بیشتر میکنند؟
برخی شرایط میتوانند احتمال بروز این مشکل را افزایش دهند، از جمله:
- بستری شدن در بیمارستان بهویژه بعد از جراحی
- داشتن چند بیماری همزمان
- مصرف داروهای متعدد
- قطع ناگهانی برخی داروهای روزانه
- سن بالاتر از ۶۵ سال
- ابتلا به زوال عقل
- کمآبی بدن یا تغذیه ناکافی
- خستگی شدید
- مشکلات بینایی، شنوایی یا حرکت
اگر فردی دچار گیجی ناگهانی شد چه باید کرد؟
اگر متوجه شدید فردی بهطور ناگهانی دچار گیجی یا تغییرات ذهنی شده است، باید فوراً با پزشک تماس بگیرید یا اورژانس خبر کنید. تشخیص سریع میتواند از بروز عوارض جدی جلوگیری کند.
تا زمان رسیدن کمک پزشکی:
- در کنار فرد بمانید
- آرامش خود را حفظ کنید
- سعی کنید او را آرام کنید و احساس امنیت بدهید
افراد در این شرایط ممکن است ترسیده یا آشفته باشند و حتی رفتارهای غیرمنتظره نشان دهند.
پزشکان چگونه گیجی ناگهانی را درمان میکنند؟
برای درمان، ابتدا باید علت اصلی این وضعیت مشخص شود. پزشک ممکن است از روشهای مختلفی برای تشخیص استفاده کند، از جمله:
- معاینه کامل پزشکی
- آزمایش خون
- تصویربرداری مانند سیتی اسکن یا امآرآی
- بررسی سوابق دارویی بیمار
همچنین ممکن است از بیمار یا اطرافیان درباره موارد زیر سؤال شود:
- علائم دقیق و زمان شروع آنها
- داروهایی که فرد مصرف میکند
- مصرف الکل یا مواد دیگر
پس از کنترل علت اصلی، معمولاً گیجی بهتدریج برطرف میشود. این روند ممکن است چند ساعت، چند روز یا در برخی موارد کمی بیشتر طول بکشد.
در برخی شرایط نیز ممکن است برای آرام نگه داشتن بیمار و کاهش علائم، دارو تجویز شود.
چه کارهایی به بهبود سریعتر کمک میکند؟
در دوره بهبود، رعایت چند نکته میتواند کمککننده باشد:
- اطمینان از مصرف کافی غذا و مایعات
- تشویق فرد به حرکت آرام و فعالیت سبک با کمک دیگران
- تنظیم برنامه خواب منظم
- قرار دادن وسایل آشنا در اطراف فرد، مانند عکسهای خانوادگی
- کاهش سر و صدای محیط
در عین حال بهتر است محیط کاملاً خلوت هم نباشد تا فرد احساس تنهایی یا انزوا نکند.
آیا میتوان از گیجی ناگهانی پیشگیری کرد؟
پیشگیری به علت ایجاد این مشکل بستگی دارد. پزشک میتواند بر اساس شرایط فرد، راهکارهای مناسب پیشگیری را پیشنهاد دهد.
اگر فردی قبلاً این مشکل را تجربه کرده است، بهتر است اقدامات زیر انجام شود:
- اعضای خانواده بدانند در صورت تکرار این وضعیت چه باید بکنند
- در هر مراجعه پزشکی، تمام داروهای مصرفی با پزشک بررسی شود
- قبل از انجام هر نوع عمل جراحی، تیم درمان از سابقه گیجی ناگهانی مطلع شود تا اقدامات پیشگیرانه انجام دهند
جمع بندی
گیجی ناگهانی یک علامت مهم پزشکی است که میتواند نشاندهنده مشکلات مختلفی از عفونت و اختلالات متابولیک گرفته تا سکته مغزی باشد. تشخیص سریع و درمان بهموقع نقش بسیار مهمی در بهبود بیمار دارد. اگر چنین علائمی را در خود یا اطرافیان مشاهده کردید، مراجعه فوری به پزشک بهترین و ایمنترین اقدام است.
منبع: webmd
لینک کوتاه: کپی لینک
۷ چیزی که قبل از اسباب کشی باید دور بریزید خوردن غذاهای تکراری به کاهش وزن بیشتر کمک می کند! بوی بد چگونه سلامتی شما را نابود می کند؟ چرا رنگ آبیِ آسمان در همه جای دنیا یکرنگ نیست؟ چرا مهارت دوچرخه سواری هرگز از یادمان نمی رود؟ زباله ای که ۶ برابر بهتر از مواد شیمیایی عایق بندی میکند! آلودگی پنهان در هوای خانه؛ چگونه از تنفس میکروپلاستیک ها جلوگیری کنیم؟ هنگام خروج از خانه پنجره ها را باز بگذاریم یا نه؟ چگونه جلوی جاسوسی و ردیابی تلویزیون هوشمند خود را بگیریم؟ (آموزش جامع) مقصر بی خوابی شما نور آبی گوشی نیست! کهیر مزمن خود به خودی؛ علائم این بیماری تا چه زمانی باقی می ماند؟ ۱۰ کار هوشمندانه ای که افراد بسیار منظم هر شب انجام می دهند متن هایی درباره فراموشی گذشته طرز تهیه مافین موز و شکلات چیپسی؛ یک میانوعده ترد و خوشمزه به سبک مارک موریارتی آیا عقربه های ساعت ما را فریب می دهند؟
در این مورد هم مقاله ای ارائه فرمایید