تاریخ:
تصاویری از تجمع شبانه مردم در میدان ولیعصر تهران 
درس بیست و سوم
وقتی دره خرمآباد سخن میگوید:
تمدن ایران متوقف نمیشود / سه بار چکش یونسکو : «۶۳ هزار سال برای ایران»
یونسکو معتقد است اینجا پنجرهای به زندگی انسانهای اولیه، از جمله نئاندرتالها و هوموساپینسها در زاگرس، میگشاید.
عصر ایران ــ تنها ۱۷ روز پس از آتشبسِ جنگ ۱۲روزه، چکشهای ثبت جهانی در پاریس سه بار بر میز کوبیده شد تا به تمام جهانیان اعلام شود که ایران اثری با قدمتی ۶۳۰۰۰ ساله را در یونسکو به ثبت رسانده است؛ اثری که نامش «محوطههای پیشاتاریخی خرمآباد» است و در چهلوهفتمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو، در بیستم تیرماه ۱۴۰۴، بهعنوان بیستونهمین اثر جهانی ایران ثبت شده است.
دره خرمآباد که در دل کوههای زاگرس مرکزی قرار دارد، یکی از قدیمیترین آثار به لحاظ قدمت است که در ایران به ثبت جهانی رسیده و از کهنترین نمونههای آثار باستانی جهان نیز محسوب میشود که در فهرست جهانی ثبت شده است. این دره شامل مجموعهای از غارها و پناهگاههای سنگی است که بهدلیل قرارگیری در یک کریدور باریک اکولوژیکی و بسیار غنی از آب، گیاهان و جانوران، شرایط ایدهآلی را برای سکونت انسانهای اولیه فراهم کرده بوده است.
این محوطه شامل حدود ۵ غار پارینهسنگی و یک پناهگاه سنگی است که مطالعات و کاوشهای باستانشناسی در آنها از دههها پیش توسط باستانشناسان ایرانی و بینالمللی انجام شده و یافتههای بسیار ارزشمندی به دست آمده است. این یافتهها نشان میدهد شواهدی از سکونت انسان از حدود ۶۳ هزار سال پیش، یعنی از اواخر پارینهسنگی میانی تا دورههای بعدی، در این منطقه وجود دارد.
باستانشناسان در این مطالعات موفق به کشف ابزارهای سنگی، بقایای جانوری، نشانههای فرهنگ و تمدنهای نمادین مانند زیورآلات اولیه شدهاند. همچنین شواهدی از سازگاری انسان با محیط در دورههای یخبندان و میانیخبندان نیز به دست آمده است.
آنچه دره خرمآباد را از نظر تاریخی بسیار مهم کرده و عامل اصلی ثبت جهانی آن بوده، پیوستگی توالیهای فرهنگی در بازهای طولانی از تاریخ در خاورمیانه است که در این منطقه بهخوبی مشاهده میشود. در واقع، یونسکو معتقد است اینجا پنجرهای به زندگی انسانهای اولیه، از جمله نئاندرتالها و هوموساپینسها در زاگرس، میگشاید.
این بدان معناست که تمدن در هیچ دورهای از تاریخ ایران متوقف نشده و زنجیره توالی آن از دهها هزار سال پیش تا امروز ادامه داشته است. این در حالی است که رئیسجمهور آمریکا، بدون آنکه مطالعهای درباره تاریخ، تمدن ایران و توالیهای فرهنگی آن داشته باشد، از سقوط یا نابودی یک تمدن سخن میگوید؛ کشوری که خود تا امروز بهسختی توانسته آثارش را در فهرست میراث جهانی ثبت کند و تاریخ و پیشینهای منسجم از گذشتهاش ارائه دهد.
نگاهی به دره لرستان ارزشهای فرهنگی ایرانیان را بیش از گذشته فاش میکند. برای مثال، غار یافته یکی از مهمترین غارهای دوره پارینهسنگی محسوب میشود. در این غار آثاری متعلق به حدود ۳۹ تا ۲۹ هزار سال پیش کشف شده است؛ از جمله ابزارهای سنگی و استخوانی مانند سوزن و مته که نشانههایی از تولید اولیه لباس به شمار میروند.
همچنین اشیای نمادین متعددی مانند مهرههای صدفی دریایی از خلیج فارس به دست آمده که نشاندهنده وجود تبادلات میان انسانهای پیشاتاریخی این منطقه با مناطق جنوبی است. دندانهای سوراخشده گوزن بهعنوان آویزهای زینتی و بقایای جانوری متنوع مانند بز کوهی، گوزن قرمز و گراز نیز در این غار یافت شده که بیانگر الگوهای شکار و تغذیه ساکنان و حتی استفاده از بقایای جانوری به عنوان تزئینات است.
در غار قمری، توالی طولانی سکونت از پایان پارینهسنگی میانی تا دوره کالکولیتیک (مس و سنگ)، یعنی حدود ۸۰۰۰ سال پیش، بهخوبی دیده میشود. در این غار ابزارهایی کشف شده که نشانههایی از قصابی دارند و بهطور خاص برای این منظور ساخته شدهاند. همچنین وجود مقادیر زیاد زغال چوب و بقایای سوخته، شواهدی از کنترل آتش توسط نئاندرتالها را نشان میدهد. افزون بر این، نشانههای فراوانی از جوامع دامداری در دوره کالکولیتیک، از جمله سفال، در این غار به دست آمده است. غار قمری در واقع گذار از انسان نئاندرتال به انسان مدرن و سپس شکلگیری جوامع دامداری را بهخوبی نشان میدهد.
غار کلدر که یکی از غارهای کلیدی برای درک جایگزینی انسانهای نئاندرتال توسط انسانهای مدرن است، شواهد مهمی در این زمینه ارائه میدهد. تیغهها و تیغکهای کشفشده در این غار عمدتاً به انسانهای مدرن نسبت داده میشوند. تاریخگذاری آثار بهدستآمده از این غار حدود ۵۴ تا ۴۹ هزار سال پیش را نشان میدهد و آن را به یکی از ارزشمندترین غارهای دره خرمآباد تبدیل کرده است.
در غار کنجی نیز لایههای مرتبط با انسانهای نئاندرتال در دوره پارینهسنگی میانی شناسایی شده است. ابزارهای متعددی در این غار یافت شده و حتی شواهدی از دفن مردگان نیز به دست آمده که نشاندهنده گذار از شکارگری سیار به سکونت نیمهثابت است. در نهایت، غار گیلوران و پناهگاه سنگی کار ارجن نیز شواهدی قوی از سکونت نئاندرتالها و تعامل آنها با انسانهای مدرن ارائه میدهند.
باستانشناسان بر این باورند که شواهد بهدستآمده از این غارها نشان میدهد دره خرمآباد یک کریدور اکولوژیکی ایدهآل برای جذب انسانهای نئاندرتال بوده و سپس انسانهای مدرن به این منطقه وارد شده و جایگزین آنها شدهاند، بدون آنکه تغییرات اقلیمی عامل اصلی این جابهجایی باشد. همچنین آثار کشفشده نشاندهنده شکلگیری شبکههای اجتماعی و فرهنگی پیشرفته در این منطقه است و پژوهشگران بر این باورند که مطالعه دره خرمآباد به درک بهتر مهاجرت و خروج انسان از آفریقا کمک میکند.
این پرونده که یکی از بزرگترین و وسیعترین محوطههای ایران است، بهعنوان یک پرونده منسجم در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده است. با این حال، در جریان حمله آمریکا و اسرائیل علیه ایران، این منطقه بمباران شده است. این بمبارانها به یکی از شاخصترین آثار دره لرستان، یعنی قلعه فلکالافلاک، نیز آسیبهایی وارد کرده است. شاهدی دقیق بر جنایت علیه بشریت که توسط بیتمدنها و حمله آنها به یک تمدن بزرگ رخ داده است.
ویدئوهای دیدنی دیگر در کانال های آپارات و یوتیوب عصر ایران 👇👇👇 کانال 1 aparat.com/asriran کانال 2 youtube.com/@asriran_official/videos
لینک کوتاه: کپی لینک
تجمع شبانه مردم و خواندن دعای توسل در شب شهادت امام صادق میدان خراسان تمدن ایران متوقف نمیشود / سه بار چکش یونسکو : «۶۳ هزار سال برای ایران» معاون سابق دیپلماسی اقتصادی وزارت خارجه: شهید رئیسی چرخه واردات و صادرات ایران را عوض کرد تصاویری از تجمع شبانه مردم در میدان ولیعصر تهران محمدجواد لاریجانی: نباید توافق با آمریکا مانند برجام یک قرارداد مرده باشد رئیس مجلس خطاب به مردم آمریکا: دلتان برای قیمت فعلی بنزین تنگ میشود پزشکیان خطاب به فارسی زبانانی که از حملات به ایران حمایت میکردند: خجالت نمیکشید؟ شما ایرانی هستید؟! تصاویری از بارش باران بهاری در قصرشیرین تعویض پرچم و نصب کتیبه در حرم مطهر رضوی همزمان با ایام شهادت امام صادق قلعهنویی: حضور در تجمعات یک جهاد میدانی و خیابانی است سخنگوی سپاه: اگر جنگ ادامه پیدا کند از ظرفیتهایی رونمایی خواهیم کرد که دشمن هیچ تصوری از آنها ندارد محمدعرفان خدایی نخستین طلای ایران در تکواندو نوجوانان جهان را کسب کرد کلینتون، وزیر خارجه سابق آمریکا: آمریکا اکنون در موقعیت ضعیفتری نسبت به ایران قرار دارد بازداشت عاملان ارسال اطلاعات حساس در فضای مجازی مشاهده خرس قهوهای بعد از ۵۰ سال در زیستگاههای استان همدان